Cách phối màu chuẩn trong đồ họa Photoshop

Cách phối màu chuẩn trong đồ họa Photoshop

 

Cách phối màu chuẩn trong Photoshop

Lý thuyết màu trong Photoshop

Tất cả những ai đang theo học về đồ họa in ấn, đồ họa báo chí, đồ họa truyền thông hay đồ họa photoshop…cũng đều hiểu được rằng việc nắm bắt và biết được cách phối màu là rất quan trọng, bạn bắt buộc phải nắm chắc các lý thuyết về màu trong Photoshop thì mới có thể làm công việc về đồ họa. Với tư cách là một người làm trong lĩnh vực đồ họa hôm nay tôi xin chia sẻ cách phối màu chuẩn trong đồ họa Photoshop hy vọng bài viết này sẽ giúp ích cho các bạn.

I. Mô hình màu cộng (additive color model) 

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-1

Chúng ta cảm nhận được màu sắc từ ánh sáng phản chiếu từ vật thể đến mắt của chúng ta

Màu cộng là nền tảng của mọi màu sắc, vì bắt nguồn từ nguyên lý cảm nhận màu của mắt. Võng mạc trong đáy mắt người có những tế bào hình nón nhạy cảm với các màu đỏ (red), lục (green) và lam (blue). Các tế bào này truyền tín hiệu riêng lẻ đến não bộ, ở đó hình ảnh được tổng hợp thành tất cả màu sắc. Ngoài ra còn có tế bào hình que nhạy cảm với các sắc độ sáng tối của màu sắc.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-2

Quang phổ khả biến

Năm 1704, nhà bác học nổi tiếng người Anh Isaac Newton đã phân giải được ánh sáng trắng thành 7 sắc cầu vồng là tím – chàm – lam – lục – vàng – cam – đỏ, trong đó tím, chàm, vàng, cam có thể tạo ra từ đỏ, lục và lam. Do đó đỏ, lục và lam được xem là 3 màu căn bản (primary colors) để tạo ra bất kỳ màu sắc nào khác. 

Mặt khác, khoa học cũng chứng minh ánh sáng chính là một dạng năng lượng được bức xạ dưới dạng sóng lan tỏa với vận tốc 300.000 km/giây. Ánh sáng có màu khác nhau là do bước sóng khác nhau. Quang phổ mà mắt người nhìn thấy được chỉ là một khe rất hẹp trên thang sóng điện từ, trải từ sắc tím thẫm 380nm (nanomét, đơn vị đo chiều dài bằng 1 phần triệu milimét) đến sắc đỏ thẫm 780nm.

Nguời ta gọi mô hình màu cộng là mô hình RGB. Nguyên lý này được ứng dụng trong công nghệ chế tạo màn hình tivi, màn hình máy vi tính, kỹ thuật video, chiếu sáng…

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-3
Tất cả các màu nằm trong quang khổ khả kiến đều có thể được tạo ra
bằng cách thay đổi cường độ của 3 ánh sáng: red, green, blue

Trong Photoshop:

 

R

G

B

Đỏ (Red)

255

0

0

Lục (Green)

0

255

0

Lam (Blue)

0

0

255

Lam – lục (Cyan)

0

255

255

Đỏ cánh sen (Magenta)

255

0

255

Vàng (Yellow)

255

255

0

Đen

0

0

0

Trắng

255

255

255

Xám 50%

128

128

128

II. Mô hình màu trừ (subtractive color model) 
Mô hình màu cộng bắt đầu từ màu đen (một màn hình tivi trống và cộng màu R, G, B để có được màu trắng). Ngược lại mô hình màu trừ bắt đầu với màu trắng (một tờ giấy trắng được chiếu bằng ánh sáng trắng và trừ đi màu R,G, B của ánh sáng trắng để có được màu đen). 

Việc loại bỏ ánh sáng R, G, B được thực hiện bằng việc in chồng các màu mực lam – lục (cyan), đỏ cánh sen (magenta) và vàng (yellow). Mực Cyan có tác dụng hấp thu ánh sáng red, mực Magenta hấp thu ánh sáng green, mực Yellow hấp thu ánh sáng blue.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-4Mực Cyan hấp thu ánh sáng đỏ – mực Magenta hấp thu ánh sáng lục –mực Yellow hấp thu ánh sáng lam

Bất kỳ màu nào trong khoảng màu phục chế (CMYK gamut) được đều có thể đạt được bằng cách thay đổi tỷ lệ mực màu C, M, Y. Mô hình màu trừ được sử dụng cho kỹ thuật nhiếp ảnh màu hiện đại và trong tất cả các quá trình in màu công nghiệp. Trên thực tế do mực in không tinh khiết nên khi 3 màu C, M, Y chồng lên nhau vẫn không tạo ra được màu đen thật sự. Và ngành in phải dùng thêm một bản in với mực đen để bổ trợ cho C, M, Y để tạo thêm chi tiết và chiều sâu cho hình ảnh.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-5
Trong ngành in, 4 màu CMYK được gọi là 4 màu process colors

Trong in ấn, để tạo ra màu đỏ cờ (Red) người ta in chồng đỏ cánh sen (Magenta) và vàng (Yellow). Tương tự ta có:

 

 

C (%)

M(%)

Y(%)

K(%)

Đỏ cờ (Red)

0

100

100

0

Xanh lá (Green)

100

0

100

0

Xanh tím (Blue)

100

100

0

0

Màu trắng

0

0

0

0

Cam

0

50

100

0

Xanh ngọc

40

0

20

0

Xanh bầu trời

60

20

0

0

Màu hồng

5

40

5

0

Màu be

5

5

15

0

 tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-6

 

Bằng kỹ thuật tram hóa (screening) hình ảnh màu được phục chế bằng cách in chồng các hạt tram (screen dot) với 4 màu C, M, Y, K theo 4 góc khác nhau

III. Mô hình HSB (Hue, Saturation, Brightness) 

a. Hue (sắc màu): Thông thường, sắc màu chính là tên của màu. Ví dụ: đỏ, cam, lục… Các sắc màu khác nhau được biểu diễn trên vòng tròn màu và có giá trị từ 0o đến 360o.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-7
Vòng tròn màu

Người ta cũng có thể biểu diễn Hue theo mô hình 3 chiều dưới đây:

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-8

Trong Photoshop, để chọn màu ta bấm chuột vào biểu tượng Foreground color hoặc Background color.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-9

Khi đó, hộp thoại Color Picker sẽ hiện ra:

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-10

b. Saturation (độ bão hòa màu): Độ bão hòa màu thể hiện độ thuần khiết của màu. Khi có độ bão hòa cao, màu sẽ sạch và rực rỡ. Khi có độ bão hòa thấp, màu sẽ đục và xỉn. Độ bão hòa thay đổi từ 0% (xám) đến 100%.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-11

Trên vòng tròn màu, độ bão hòa màu tăng dần từ tâm ra chu vi

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-12

c. Brightness (độ sáng): Độ sáng của một màu mô tả nó sáng hay tối như thế nào. Độ sáng thay đổi từ 0% đến 100%.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-13

Trong mô hình 3 chiều, độ sáng tăng dần từ đáy lên đỉnh

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-14

IV. Mô hình CIE Lab
Mô hình CIE L*a*b* được xây dựng dựa trên khả năng cảm nhận màu của mắt người. Các giá trị Lab mô tả tất cả những màu mà mắt một người bình thường có thể nhìn thấy được. Lab được xem là một mô hình màu độc lập đối với thiết bị và thường được sử dụng như một cơ sở tham chiếu khi chuyển đổi một màu từ một không gian màu này sang một không gian màu khác. 

Theo mô hình Lab, tất cả các màu có cùng một độ sáng sẽ nằm trên cùng một mặt phẳng có dạng hình tròn theo 2 trục a* và b*. Màu có giá trị a* dương thì ngả đỏ, màu có giá trị a* âm thì ngả lục. Tương tự b* dương thì ngả vàng và b* âm thì ngả lam. Còn độ sáng của màu thì thay đổi theo trục dọc.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-15

V. Tại sao màu sắc không giống nhau
Không có một thiết bị nào trong các hệ thống in ấn có khả năng phục chế được toàn bộ quang phổ màu mà mắt người nhìn thấy được. Mỗi thiết bị đều hoạt động trong một không gian màu hữu hạn nào đó. Mô hình CIE Lab có không gian màu cố định vì được xây dựng dựa trên khả năng cảm nhận màu của mắt người. Mô hình Lab là độc lập đối với thiết bị. Các mô hình còn lại như: RGB, CMYK, HSB thì có thể có nhiều không gian màu khác nhau và phụ thuộc vào thiết bị.

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-16

Do có các không gian màu khác nhau nên màu sắc của tài liệu được thể hiện trên các thiết bị khác nhau cũng sẽ không giống nhau. Sự khác biệt về màu sắc có thể phát sinh do hình ảnh được tạo ra từ nhiều nguồn khác nhau (từ máy quét, từ máy ảnh số…); các phần mềm đồ họa định nghĩa màu cũng khác nhau; vật liệu in khác nhau (giấy in báo có không gian màu hẹp hơn giấy couché); và do thiết bị được chế tạo từ các nhà sản xuất khác nhau; tuổi thọ thiết bị khác nhau…

tai-lieu-phoi-mau-trong-do-hoa-photoshop-17

Trên đây là toàn bộ lý thuyết phối màu chuẩn trong đồ họa Photoshop mà mình chia sẻ. Hy vọng những tài liệu đã, đang và sẽ chia sẻ sẽ giúp ích thật nhiều cho những bạn đã đang và sẽ tìm hiểu hoặc làm về đồ họa.

Chúc các bạn thành công!

>>> Bạn có thể xem thêm một số khóa học
Khóa học đồ họa thiết kế web 
Khóa học đồ họa in ấn
Khóa học đồ họa theo yêu cầu 
Khóa học thiết kế họa Photoshop

Mọi thông tin liên hệ hocvienit.edu.vn

Mr. Dương 0982.512.785 - Ms.Ánh: 0972.163.101

VP1: P1114, tầng 11 tòa 789 A Bộ Quốc Phòng, Nhân Mỹ, Mỹ Đình HN

VP2: P601 tòa C1 + C2 Ngõ 106 đường Lê Trọng Tấn, Thanh Xuân, HN

VP3: Số 8 ngõ 117 Thái Hà Đống Đa HN.